คู่มือศัลยกรรมปรับรูปร่าง
ดูดไขมันหลายจุด: เดินทางมาครั้งเดียวทำได้มากแค่ไหน?
ดูดไขมันหลายจุดไม่มีจำนวนจุดที่กำหนดตายตัวต่อการผ่าตัดหนึ่งครั้ง ขีดจำกัดขึ้นอยู่กับปริมาณรวมที่ดูดออก น้ำหนักตัวและสุขภาพ และระยะเวลาที่ร่างกายอยู่ในฤทธิ์ยาระงับความรู้สึกได้อย่างปลอดภัย จุดที่อยู่ติดกัน เช่น หน้าท้องกับไขมันข้างเอว มักดูดพร้อมกันได้ ส่วนแผนที่ใหญ่กว่านั้นอาจแบ่งเป็น 2 ทริป ควรเผื่อเวลาพักในโซลราว 7 คืน
อะไรเป็นตัวกำหนดว่าดูดไขมันในครั้งเดียวได้มากเท่าไร?
ศัลยแพทย์วางแผนดูดไขมันจากปริมาณรวมที่จะดูดออกและเวลาผ่าตัด แผนที่มี 3 จุดเล็ก ๆ อาจได้ไขมันออกมาน้อยกว่าแผนที่ทำบริเวณกว้างเพียง 1 จุดก็ได้ ปัจจัยหลักที่กำหนดขีดจำกัดของการผ่าตัดแต่ละครั้งมีดังนี้
- ปริมาณรวม: ไขมันจะถูกดูดออกมาพร้อมของเหลวที่ฉีดเข้าไปเพื่อให้ชาและลดเลือดออก งานวิจัยส่วนใหญ่เรียกการผ่าตัดว่าเป็นการดูดไขมันปริมาณมากเมื่อไขมันและของเหลวที่ออกมารวมกันเกิน 5 ลิตร
- น้ำหนักตัว: งานศึกษาที่เผยแพร่โดยสมาคมศัลยแพทย์ตกแต่งแห่งสหรัฐอเมริกา (ASPS) พบว่าปริมาณที่ปลอดภัยแตกต่างกันตามน้ำหนักตัว ยิ่งปริมาณที่ดูดออกสูงเมื่อเทียบกับดัชนีมวลกาย (BMI) ภาวะแทรกซ้อนก็ยิ่งมีโอกาสเกิดมากขึ้น
- เวลาที่อยู่ภายใต้การระงับความรู้สึก: ทุกจุดที่เพิ่มเข้ามาทำให้ผ่าตัดนานขึ้น และถ้าทำทั้งด้านหน้าและด้านหลังของลำตัว ต้องพลิกตัวผู้ป่วยระหว่างผ่าตัด คลินิกพันธมิตรระบุเวลาดูดไขมันปริมาณมากแบบดมยาสลบไว้ที่ 1 ถึง 3 ชั่วโมง
- การเสียเลือดและสมดุลของเหลว: ระหว่างผ่าตัดมีการฉีดของเหลวเข้าไป ขณะที่ไขมัน เลือด และของเหลวถูกดูดออกมา การเปลี่ยนแปลงของเหลวในร่างกายมาก ๆ อาจเพิ่มภาระให้หัวใจและไต นี่เป็นเหตุผลหนึ่งที่ศัลยแพทย์กำหนดขีดจำกัดปริมาณไว้
- สุขภาพโดยรวม: โรคที่กระทบการหายของแผลหรือการแข็งตัวของเลือด การสูบบุหรี่ หรือยาต้านลิ่มเลือดที่หยุดใช้ไม่ได้ อาจทำให้ขีดจำกัดที่ปลอดภัยต่ำลง หรือทำให้ผ่าตัดไม่ได้เลย
จุดไหนที่มักดูดไขมันไปพร้อมกัน?
จุดที่อยู่ติดกันและเข้าถึงได้โดยไม่ต้องพลิกตัวเป็นคู่ที่รวมกันได้ง่ายที่สุด และใช้ชุดกระชับตัวเดียวคลุมได้ทั้งหมด หัตถการเฉพาะส่วนที่มักนำมารวมกัน ได้แก่ ดูดไขมันหน้าท้อง ดูดไขมันต้นแขน และดูดไขมันต้นขา
หากผิวหย่อนคล้อย หรือหน้าท้องแข็งเพราะไขมันชั้นลึกที่หุ้มอวัยวะภายใน การดูดไขมันอาจไม่ได้ผลอย่างที่หวัง ไม่ว่าจะทำกี่จุดก็ตาม ผ่าตัดกระชับหน้าท้อง (abdominoplasty) ตัดผิวหนังส่วนที่หย่อนออกได้ ซึ่งการดูดไขมันทำไม่ได้
| จุดที่ทำคู่กัน | เหตุผลที่ทำพร้อมกัน | เรื่องที่ควรถามศัลยแพทย์ |
|---|---|---|
| หน้าท้องและไขมันข้างเอว | อยู่ติดกันและช่วยกันสร้างรูปเอว | ผิวกระชับพอจะหดกลับเข้ารูปหรือไม่ |
| ต้นแขนทั้งสองข้าง | ทำพร้อมกันในรอบเดียว ช่วยให้สองข้างใกล้เคียงกัน | รวมบริเวณที่ต่อเนื่องไปถึงรักแร้ด้วยหรือไม่ |
| ต้นขาด้านในและด้านนอก | เส้นรอบต้นขาดูสม่ำเสมอขึ้น | ช่วงวันแรก ๆ จะเดินและนั่งลำบากแค่ไหน |
| หน้าท้อง ไขมันข้างเอว และต้นขา | แผนใหญ่สำหรับช่วงล่างของร่างกาย | ปริมาณรวม เวลาดมยาสลบ และควรแบ่งทำหรือไม่ |
| ดูดไขมันร่วมกับเติมไขมัน | นำไขมันที่ดูดออกไปเติมที่ใบหน้าหรือหน้าอก | เวลาผ่าตัดที่เพิ่มขึ้น และมีอีกจุดที่ต้องรอแผลหาย |
คลินิกพันธมิตรแบ่งการดูดไขมันไว้อย่างไร?
คลินิกพันธมิตรของเรา Urban Plastic Surgery อธิบายว่าทำการดูดไขมันด้วยมือโดยใช้แคนนูลาขนาดเล็ก (ท่อเล็กที่ใช้ดูดไขมันออก) แผลที่เปิดจึงมีขนาดเล็ก แต่ไม่ว่าจะใช้เทคนิคใด ปริมาณที่ปลอดภัยยังขึ้นอยู่กับร่างกายของแต่ละคนและแผนทั้งหมด ทางคลินิกแจ้งด้วยว่าจัดวิสัญญีแพทย์ประจำไว้ตลอด เมื่อแผนดูดหลายจุดทำให้ผ่าตัดนานขึ้น ควรถามให้ชัดว่าใครเป็นผู้ให้ยาระงับความรู้สึก และใครเป็นผู้เฝ้าดูอาการของคุณ รายละเอียดทีละขั้นตอนอ่านได้ที่หน้าดูดไขมันหลัก
คลินิกแบ่งการดูดไขมันเป็น 3 แบบตามตารางด้านล่าง โดยใช้ตัวเลขตามที่คลินิกระบุ และเราเพิ่มหมายเหตุเรื่องอาการระบมไว้ด้วย แผนจริงของแต่ละคนอาจต่างออกไป ทั้ง 3 แบบมีการดูแลหลังผ่าตัดเหมือนกัน คือไม่ต้องใส่ท่อระบาย และราว 1 สัปดาห์หลังผ่าตัดจะนัดมาตรวจแผลและตัดไหม
| ประเภท | บริเวณ | เวลาผ่าตัด | การระงับความรู้สึก | กลับมาทำกิจวัตรตามปกติ |
|---|---|---|---|---|
| ดูดไขมันแบบมินิ | บริเวณเล็ก ๆ จุดเดียว | 15 ถึง 30 นาที | คลินิกไม่ได้ระบุไว้ ให้ถามตอนปรึกษา | ทำกิจวัตรเบา ๆ ได้ทันที แต่จะระบมอยู่ไม่กี่วัน |
| ดูดไขมันเฉพาะส่วน | หนึ่งส่วน เช่น ต้นแขน ต้นขา หรือน่อง | ไม่เกิน 1 ชั่วโมง | ให้ยานอนหลับ | ทำกิจวัตรเบา ๆ ได้ทันที แต่จะระบมอยู่ไม่กี่วัน |
| ดูดไขมันปริมาณมาก | บริเวณกว้าง เช่น แขน หน้าท้อง หรือต้นขา | 1 ถึง 3 ชั่วโมง | ดมยาสลบ | ภายใน 3 ถึง 5 วัน |
เมื่อไรควรแบ่งดูดไขมันเป็น 2 ทริป?
การแบ่งทำหมายถึงดูดบางจุดก่อน แล้วค่อยทำจุดที่เหลือในรอบถัดไป ต้องเดินทางเพิ่มอีกรอบ ดมยาอีกครั้ง และพักฟื้นอีกรอบ แลกกับการที่แต่ละครั้งอยู่ในขีดจำกัดปริมาณและเวลาที่ศัลยแพทย์กำหนด ถ้าเลือกแบ่งดูดไขมัน ให้ถามว่าศัลยแพทย์ต้องการให้เว้นระยะห่างระหว่างสองครั้งนานเท่าไร แล้ววางทริปที่สองตามนั้น และขอให้ระบุทั้งสองครั้งไว้ในแผนแรก เพื่อเทียบค่าใช้จ่ายรวมและการพักฟื้นกับการผ่าตัดยาวครั้งเดียวได้
ควรคุยเรื่องแบ่งทำเมื่อ
- ปริมาณรวมของทุกจุดที่อยากทำจะเกินขีดจำกัดที่ศัลยแพทย์ตั้งไว้สำหรับร่างกายของคุณ
- จุดที่จะทำอยู่ทั้งด้านหน้าและด้านหลังของลำตัว ทำให้ต้องพลิกตัวระหว่างผ่าตัด
- มีโรคประจำตัวที่ทำให้การดมยานาน ๆ ปลอดภัยน้อยลง
- ต้องการเติมไขมันด้วย ซึ่งทำให้ผ่าตัดนานขึ้นและมีอีกจุดที่ต้องพักฟื้น
- อยากดูก่อนว่าผิวในจุดแรกตอบสนองอย่างไร แล้วค่อยทำจุดต่อไป
การพักฟื้นหลังดูดไขมันหลายจุดเป็นอย่างไร?
ยิ่งทำหลายจุด อาการบวม ช้ำ และระบมก็เกิดพร้อมกันมากขึ้น และขยับตัวได้ยากกว่าเดิมเมื่อทั้งหน้าท้องและต้นขาเจ็บไปพร้อมกัน ควรเตรียมหรือซื้อชุดกระชับไว้มากกว่าหนึ่งชุดเพื่อสลับซัก และตรวจดูว่าชุดคลุมทุกจุดที่ทำ ชุดสำหรับหน้าท้องและต้นขามีทรงต่างจากชุดสำหรับแขน แผนที่รวมหลายจุดจึงอาจต้องใช้ทั้งสองแบบ
ลำดับการพักฟื้นแต่ละช่วงใกล้เคียงกับการดูดไขมันจุดเดียว
- วันที่ 1 ถึง 3: บวม ช้ำ และระบมในทุกจุดที่ทำพร้อมกัน มีของเหลวซึมออกจากแผลเล็ก ๆ บ้าง แม้จะเจ็บหลายจุดก็ควรลุกเดินสั้น ๆ เพราะการขยับตัวช่วยให้เลือดไหลเวียนดี
- วันที่ 3 ถึง 5: หลังดูดไขมันปริมาณมาก คนส่วนมากเริ่มทำกิจวัตรเบา ๆ ได้แล้ว
- วันที่ 7: ไปคลินิกเพื่อตรวจแผลและตัดไหม
- สัปดาห์ที่ 2 ถึง 6: ใส่ชุดกระชับให้คลุมทุกจุดที่ทำนานเท่าที่ศัลยแพทย์แนะนำ ซึ่งมักเป็นหลายสัปดาห์ และถามว่าออกกำลังกายหนักได้เมื่อไร เพราะส่วนใหญ่ต้องงดไปก่อนอย่างน้อยสองสามสัปดาห์หลังผ่าตัด
- เดือนที่ 1 ถึง 6: รูปร่างจะเห็นชัดขึ้นเมื่อยุบบวม มักราว 1 ถึง 3 เดือน แต่บางจุดอาจเข้าที่ช้ากว่าจุดอื่นและใช้เวลาถึง 6 เดือน
ต้องพักในโซลกี่คืน และขึ้นเครื่องกลับได้เมื่อไร?
ควรวางแผนพักในโซลราว 7 คืน ซึ่งครอบคลุมวันผ่าตัด ช่วงที่บวมมากที่สุด และนัดตรวจแผลราว 1 สัปดาห์ หลังนัดนี้คนส่วนใหญ่ขึ้นเครื่องกลับบ้านได้ ถ้าดูดหลายจุดแบบดมยาสลบ ให้ถามว่าแผนรวมการนอนพักที่คลินิกหนึ่งคืนหรือไม่ แล้วจองโรงแรมให้สอดคล้องกัน หน้าลำดับวันของทริปผ่าตัดแสดงว่าวันเหล่านี้ลงตัวกับวันเดินทางถึง วันปรึกษา และเที่ยวบินขากลับอย่างไร
การดูดไขมันมีความเสี่ยงเกิดลิ่มเลือดที่ขาหรือปอด และการนั่งนิ่ง ๆ หลายชั่วโมงบนเครื่องบินไม่นานหลังผ่าตัดยิ่งเพิ่มความเสี่ยงนี้ บนเที่ยวบินขากลับควรสวมชุดกระชับไว้ ลุกขึ้นเดินบนเครื่องเมื่อมีโอกาส ขยับข้อเท้าระหว่างนั่ง และดื่มน้ำ ใครมีประวัติลิ่มเลือดอุดตัน ต้องบอกศัลยแพทย์ตั้งแต่ก่อนผ่าตัด เพราะอาจต้องป้องกันเพิ่มขึ้น หากหายใจลำบาก เจ็บหน้าอก หรือขาข้างหนึ่งปวดและบวม ให้ไปรับการรักษาฉุกเฉินก่อน แล้วจึงแจ้งคลินิก และอย่าเพิ่งขึ้นเครื่องบินจนกว่าแพทย์จะบอกว่าปลอดภัย
ความเสี่ยงของการดูดไขมันหลายจุดพร้อมกันมีอะไรบ้าง?
การดูดหลายจุดมีความเสี่ยงแบบเดียวกับการดูดไขมันทุกแบบ แต่บางอย่างมีโอกาสเกิดมากขึ้นเมื่อปริมาณ จำนวนจุด และเวลาภายใต้การระงับความรู้สึกเพิ่มขึ้น ควรถามศัลยแพทย์ว่าแผนของคุณลดความเสี่ยงเหล่านี้อย่างไร ทั้งขีดจำกัดปริมาณ วิธีจัดการของเหลว ผู้เฝ้าดูระหว่างดมยา และการป้องกันลิ่มเลือด ความเสี่ยงหลักมีดังนี้
- รูปร่างแต่ละจุดหรือสองข้างไม่เท่ากัน เป็นก้อนหรือเป็นหลุม หรือผิวดูหย่อนลง บางครั้งต้องผ่าตัดแก้ไขเพิ่มเติม
- ของเหลวคั่งใต้ผิวหนัง (seroma) เลือดออก หรือติดเชื้อ
- บวม ช้ำ และชา ซึ่งอาจอยู่ได้ตั้งแต่หลายสัปดาห์จนถึงหลายเดือน
- สีผิวหรือความรู้สึกบริเวณที่ทำเปลี่ยนไป
- ลิ่มเลือดอุดตันในหลอดเลือดดำที่ขา (deep vein thrombosis) ซึ่งอาจหลุดไปอุดที่ปอด (pulmonary embolism)
- สมดุลของเหลวผิดปกติหลังดูดปริมาณมาก ซึ่งอาจเพิ่มภาระให้หัวใจและไต
- ไขมันอุดตันหลอดเลือด (fat embolism) ซึ่งพบได้น้อยแต่รุนแรง เกิดจากไขมันเข้าสู่กระแสเลือดแล้วไปอุดหลอดเลือด หากจู่ ๆ หายใจลำบากหรือมีอาการสับสนในช่วงหลายชั่วโมงหรือหลายวันหลังผ่าตัด อาจเป็นสัญญาณของภาวะนี้ ให้ไปรับการรักษาฉุกเฉินก่อน แล้วจึงแจ้งคลินิก
- การบาดเจ็บของโครงสร้างที่อยู่ลึกลงไป เช่น เส้นประสาท หลอดเลือด กล้ามเนื้อ หรืออวัยวะภายใน ซึ่งพบได้น้อย
- ความเสี่ยงจากการระงับความรู้สึก ซึ่งยิ่งสำคัญเมื่อผ่าตัดนานขึ้น
ก่อนจองดูดไขมันหลายจุด ควรถามอะไรบ้าง?
ส่งรูปและคำถามเข้ามาทางการปรึกษาฟรีกับเราได้ ส่วนจำนวนจุดและปริมาณที่จะดูด ศัลยแพทย์ของคลินิกพันธมิตรเป็นผู้ตัดสิน ผู้ประสานงานผู้ป่วยไม่ใช่แพทย์ จึงไม่ได้เป็นผู้กำหนดแผน หน้านี้ยังไม่แสดงราคา เพราะราคาเปลี่ยนไปตามแผนของแต่ละคน และคลินิกจะแจ้งราคาเมื่อได้เห็นรูปแล้ว สำหรับการทำหลายจุด ใบเสนอราคาขึ้นอยู่กับจำนวนจุด ปริมาณรวม การระงับความรู้สึก การนอนพักที่คลินิก และการเติมไขมันถ้ามี
หน้ารายการตรวจสอบใบเสนอราคาศัลยกรรมสรุปไว้ว่าใบเสนอราคาควรแสดงอะไรบ้าง ส่วนหน้าศัลยกรรมปรับรูปร่างรวบรวมหัตถการด้านรูปร่างทั้งหมดที่เราเขียนถึง ถ้าทำหลายจุด ให้ขอคลินิกเขียนเรื่องต่อไปนี้ไว้ในเอกสารด้วย
- จุดที่รวมอยู่ในแผน และปริมาณรวมที่ศัลยแพทย์วางแผนจะดูดออก
- ชื่อศัลยแพทย์ที่ลงมือผ่าตัด และผู้ที่ให้ยาระงับความรู้สึกและเฝ้าดูอาการ
- มีการนอนพักที่คลินิกในแผนหรือไม่ และรวมคืนนั้นไว้ในราคาแล้วหรือยัง
- ได้ชุดกระชับกี่ชุด และต้องใส่นานเท่าไร
- วันนัดตรวจแผล และถ้ากลับถึงบ้านแล้วยังต้องได้รับการดูแลเพิ่ม คลินิกจะช่วยอย่างไร
- ถ้าแบ่งทำ แต่ละครั้งรวมอะไรบ้าง
คำถามเพิ่มเติม
ดูดไขมันได้กี่จุดในครั้งเดียว?
จำนวนจุดที่ดูดได้ในครั้งเดียวขึ้นอยู่กับปริมาณรวมและเวลาดมยาที่ศัลยแพทย์เห็นว่าปลอดภัยสำหรับน้ำหนักตัวและสุขภาพของแต่ละคน หลายแผนรวมจุดที่อยู่ติดกันไม่กี่จุด ส่วนแผนที่มีบริเวณใหญ่หลายจุดอาจแบ่งเป็น 2 ครั้ง
แบ่งดูดไขมันเป็น 2 ครั้งปลอดภัยกว่าไหม?
อาจปลอดภัยกว่าเมื่อปริมาณรวมสูง เมื่อต้องพลิกตัวระหว่างผ่าตัด หรือเมื่อสุขภาพทำให้การดมยานานมีความเสี่ยงมากขึ้น แต่ละครั้งผ่าตัดสั้นลงและดูดออกน้อยลง แลกกับการดมยาอีกครั้ง พักฟื้นอีกรอบ และเดินทางอีกทริป ทางไหนเสี่ยงน้อยกว่าสำหรับคุณ ศัลยแพทย์จะประเมินจากแผนและสุขภาพของคุณ
ดูดไขมันพร้อมทำหน้าอกหรือใบหน้าในทริปเดียวกันได้ไหม?
ได้ในบางกรณี แต่ทุกหัตถการที่เพิ่มเข้ามาทำให้เวลาระงับความรู้สึกยาวขึ้นและมีอีกจุดที่ต้องรอหาย บางคนนำไขมันที่ดูดออกไปเติมที่ใบหน้าหรือหน้าอกระหว่างผ่าตัดรอบนั้นเลย ควรเล่าให้ผู้ประสานงานผู้ป่วยฟังทุกเรื่องที่กำลังคิดจะทำ เพื่อให้ศัลยแพทย์วางลำดับและเวลารวมได้
ดูดไขมันหลายจุดต้องใส่ชุดกระชับนานแค่ไหน?
มักใส่หลายสัปดาห์ตามที่ศัลยแพทย์แนะนำ ในช่วงแรกต้องใส่ไว้ทั้งวันทั้งคืน รวมถึงตอนบินกลับประเทศ ชุดที่รวมในแผนควรคลุมทุกจุดที่ทำ และควรพกชุดสำรองไว้สลับซัก
หัตถการในบทความนี้
แหล่งอ้างอิง
- Liposuction Risks and Safety. American Society of Plastic Surgeons
- Liposuction Recovery. American Society of Plastic Surgeons
- How Much Liposuction Is 'Safe'? The Answer Varies by Body Weight. American Society of Plastic Surgeons
- Safety of Large-Volume Liposuction in Aesthetic Surgery: A Systematic Review and Meta-Analysis. PubMed, US National Library of Medicine
- Pulmonary Fat Embolism Following Liposuction and Fat Grafting: A Review of Published Cases. PubMed Central, US National Library of Medicine
- Liposuction. NHS